Επταπυργίου και Ακροπόλεως

 

 

Εδώ ας στραφώ. Κι ας πω κι εγώ πως δε συνάντησα κανέναν

Η Ελλάδα ένα τρένο εφαψίες, θα ’λεγες και πάλι, αν ζούσες ποιητή

Θα ’λεγες… Και τί μ’ αυτό;

 

Εδώ ας ταφώ. Για τα τρένα που παίρνουν τα παιδάκια μας...

Μακριά απ’ τ’ όνειρο κείθ’ από καθ’ ελπίδα!

 

Εδώ ας τραφώ. Ανάγκη όμως να πω έπεα πτερόεντα

Ομοίως προς την γηραιάς Αλβιώνος τη φωνή και τον ρυθμό

Ως νομπελοσκόπος

Ως ευρωσκεπτικιστής. Βαθέως τρέφεται το νόημα ο ποιητής

 

Αλλά ο Ιωσήφ Χατζίδης (ή Χατζίογλου ή Χατζιγιάν ή και Χατζίεφ)

Που  τυχαία  περνά 

Και  δήθεν κοιτώντας μακριά δείχνει και ρωτά

«Ποιος τα ’χει κάνει όλα αυτά;» κι απαντά «ο τεός» ευθύς -τί θέλει να πει ο ποιητής;

Δεν την εθέλει την Αλβιωνική  -μου εξηγεί σπάζοντας τον ρυθμικό μονόλογό του

Μιλάει όμως γλώσσες όσες και οι παραλλαγές του επωνύμου του -και τί μ’ αυτό;

Στην Ελλάδα ζούμε

Τόσα χρόνια δηλώνει «Πόντιος» μα γρι ποντιακά, έμαθε από ανάγκη Ελληνικά

Λέει το «θεός» «τεός», το «δέμα» «τέμα»

Και όπως μου εξηγεί αγαπά όλο τον κόσμο μα σκέφτεται a la bandiera rossa

κι επιθυμεί να κεράσει vodka κατ’ οίκον, για τη γνωριμία μας -και πάλι όμως, τί  μ’ αυτό;

Το πλήθος κραύγαζε στους πλάνους -και με το δίκιο του, αλλά και τί μ’ αυτό;

Ποια γλώσσα να μιλήσω; 

(Εντός των τειχών, μέρες ενός ανίερου Μαρτίου)

(Από την ανέκδοτη συλλογή «Εδώδιμα και Αποικιακά»)

 

Εικόνα

Εχθές, στην παραλία, μια νέα γυναίκα ντυμένη με μαύρο φόρεμα μπροστά στο ξέπνοο κύμα

ξέχασε το λίκνισμα του κορμιού της πάνω της -κάθε της κίνηση στο φως του ήλιου 

ανταλλασσόταν με  χάρη ξεχωριστή, του μύθου και των αγαλμάτων αντανάκλαση!

Καθώς βάδιζε αργά πατώντας στην υγρή άμμο, το είχε ολότελα ξεχάσει,

το λίκνισμα εκείνο  που από φυσικού φορούσε σε διαδρόμους και σε δωμάτια σπιτιών, 

σε δρόμους και σε πλατείες, σε γραφεία και σαλόνια της ζωής της. 

Κι αγκαλιά με το παιδάκι της στο υγρό πάνω της μαύρο φόρεμα,  το έφερε κι αυτό στην αμμουδιά  

Λες και ήθελε να αναμετρηθεί με τις νεράιδες της θάλασσας… 

[Πορτρέτο]

Τώρα τελευταία

Κάνει αναπαραστάσεις με υλικό που φιλοτέχνησε η θάλασσα

Χωρίς χρώματα χρωστήρων

Να μη χαλούν απ΄ τις βροχές. Να μείνουν

«Κατέλειπεν», θα λένε· ίσως και «εποίησεν»

Μεγάλη δόξα…

 

Χωρίς ίχνος αιχμής

Στρογγυλεμένες πέτρες· από τον γεωλογικό παράδεισο των  αρχαίων Σταγίρων

Βαμμένα από υπόγεια ηφαίστεια βότσαλα που μοιάζουν και διαφέρουν· όσο και αν

Θέλεις να τα βλέπεις ίδια. Έργο της θάλασσας·

Βγαίνουν στην ακροθαλασσιά εμπρός στα υγρά μάτια των ανθρώπων

Πότε με τον αχό του υψωμένου κύματος

Πότε με την αλμύρα του που τρυφερά τα γλύφει

 

Χθες και προχθές κι αντιπροχθές

Τις έβλεπε μες το ηλιοβασίλεμα να λάμπουν

Μόνος και παρά θίν᾿ αλός, καθώς τις διάλεγε για να τις βάλει σ’ ένα κάδρο…

 

Την ώρα που γράφονταν οι στίχοι αυτοί

Ήταν αηδόνι το πουλί της συντροφιάς στο δέντρο, ω  μοίρα

Δεν ήτανε καναρίνι σε αστικό ιστό παγιδευμένο

Τόσο γλυκό ήτανε, ω μούσα, και πιστό μες το κελάηδισμά του πρωινές ώρες!

 

Τί κι αν ποιήματα δεν έγραφεν παλιά; τώρα θα γράφει

Κι ας λένε τόσα για την αντιποιητική εποχή μας…

 

Α. Ν. Α.

Από τα Ιαμβικά Τετράμετρα του Αρχίλοχου (680-640 π. Χ.) 

7a+b D. 128 W. (Snell) - vv. 1-7: Stob. 3, 20, 28 (p. 544 Hense) - v. 8: Arist. polit. 7, 6 (p. 1328 a3)

 

Θυμέ, θύμ᾽ ἀμηχάνοισι κήδεσιν κυκώμενε,

ἄνα δέ, δυσμενέων δ᾽ ἀλέξευ προσβαλὼν ἐναντίον

στέρνον, ἐν δοκοῖσιν ἐχθρῶν πλησίον κατασταθείς

ἀσφαλέως· καὶ μήτε νικῶν ἀμφαδὴν ἀγάλλεο

μηδὲ νικηθεὶς ἐν οἴκωι καταπεσὼν ὀδύρεο.

ἀλλὰ χαρτοῖσίν τε χαῖρε καὶ κακοῖσιν ἀσχάλα

μὴ λίην· γίνωσκε δ᾽ οἷος ῥυσμὸς ἀνθρώπους ἔχει.

                                 

Ω, ψυχή κατατρεγμένη, πάρε θάρρος τρομερό,

για να διώξεις τους εχθρούς σου, βάλ' τα στήθη σου μπροστά,

στο δικό τους το αντιστύλι πόδι πάτησε γερό

και μήτ' αν νικήσεις, γέλα φανερά,προκλητικά,

μήτ' αν νικηθείς, οδύρου μες στο σπίτι σου σκυφτός.

Μα για τα καλά σου χαίρου και λυπού για τα κακά

με το μέτρο! Ξεύρε πάντα πως ο κόσμος είν' αυτός.

                                      

                                                     μετάφραση: Σ. Μενάρδος

 

Βάστα ψυχή μου

Ψυχή, ψυχή μου που χτυπιέσαι στα στενά και

Δέρνεσαι, στυλώσου, ενάντια στήθη στους εχθρούς

Σου πρόταξε, πλάι στα καρτέρια των εχθρών γερά

Ασφαλίσου. Και μη όταν νικάς πάρα πολύ

Να χαίρεσαι, κι αν νικηθείς στο σπίτι μην κλειστείς

Κι οδύρεσαι· λύπη ή χαρά σε βρει, συγκράτα

Την παραφορά σου. Μάθε επιτέλους τι ρυθμός

Κρατεί τα ανθρώπινα

                                                             μετάφραση: Γ. Δάλλας

Μονόστιχο

 Τί κρίμα να βρίσκεται το αηδόνι τόσο κοντά στην αηδία!

        

  Ίχνη     

        στον Γαραντούδη, ποιητική αδεία

Εμείς

Του εξήντα οι εκδρομείς

Ψάχναμε ακόμα την αρχαία Αρέθουσα

Τον Ευριπίδη, τον ποιητή, για να τιμήσουμε

Μα δε βρήκαμε πάλι τίποτε

Μόνον αδέσποτα σκυλιά στα γύρω χωριά

Έξω στους δρόμους, σε παραλίες και σε στρατόπεδα

Να μας θυμίζουν τη σκουριά των αρχαίων προγόνων

Που αλώβητη μόνον αυτή και κάποια άλλα δαγκώματα

Πέρασαν και στα δικά μας χρόνια

Οι λέξεις μου που έγιναν δικές σας 

Οι λέξεις μου όμοιες σχεδίες

στην πλώρη τους σκαλιστή η νίκη-ελπίδα

γίνονται πίδακες κι αντλίες

στην πρύμνη σπέρνοντας χλωρίδα

Οι λέξεις μου

ήμερες κι άγριες μεταφράσεις

χρόνο και πνεύμα θέλουν να γυρίζουν πίσω

με νέο νόημα στις φράσεις

Οι λέξεις μου που έγιναν δικές σας 

ριπές που αντηχούν στους τοίχους   

νέφη πολύχρωμα μετεωρίζονται εντός μου

συνέχονται με φωνές μυρίων προγόνων

την ηχώ φέρνοντας της παρουσίας τους

Οι λέξεις μου ώριμα σταφύλια

στου Αυγούστου γέρνουνε τις πλάτες

στάζοντας νέκταρ  σε ερωτευμένα χείλια

μαζί μάς παίρνουνε διαβάτες  

Οι λέξεις μου ιδεόπλαστες πολιτείες

ανέρχονται από της ψυχής τις κόγχες

φρέατα μοιάζοντας, με των πηγών αντλίες

που βγήκανε απ' των θεών τις λόγχες

Οι λέξεις μου πολλών ανθρώπων

στη γαλήνη διάττοντες

δοξολογούνε σύμπαντα

την κοινή μοίρα για το παρόν και το μέλλον μας

Οι λέξεις μου

φθόγγοι, λαριγγισμοί, τριγύρω

πίσω  αφήσαν το δικό τους πρόσωπο

κι έγιναν άσματα για σας, άρωμα, μύρο

Οι λέξεις μου αόρατες κατοικίες

μέσα τους 

ενοικούν αστραπόβροντα  

οι φωτιές

των ψυχών μες τα βλέμματα

Οι λέξεις μου εικονόγραπτες πανοπλίες

σε αγώνα σάς καλούνε να βγείτε

με δίχως θύτες και θύματα

τη ζωή σάς καλούν να χαρείτε

Οι λέξεις μου μοιάζουν ορυχεία 

μέσα τους

σκάβουν, άλλοι για να βρουν χρυσάφι

κι άλλοι κάτω να πέσουν τις αφήνουνε

χώμα να γίνουν, σε άγονο χωράφι

Οι λέξεις μου φεύγουνε καράβια

κι οργώνοντας ωκεανούς ονείρων

πίσω πάλι γυρνούν στ' άδεια μουράγια μας 

προσφέροντας λυγμούς δακρύων

Οι λέξεις μου

ανέρχονται από ακαταμέτρητα βάθη

και υψώνονται κατακορύφως βέλη·

να μας καρφώσουν θέλουνε σε χίμαιρες  

ή να πληρώσουν της ζωής μας τα εφήμερα τέλη;

Η προοδευτικώνυμη

Βγήκε η «Πρόοδος» στα Μέσα…          

με το βυσσινί φουστάνι

Λέει συνέχεια: «εμπρός!» και «μπέσα!»

Μ᾽ ένα ύφος σαν κοντέσα

και τα νύχια της μελάνι

Βγήκε η «Πρόοδος» στα Μέσα…          

Της προόδου «το από μέσα»

και το μέλλον μη βασκάνει

Λέει συνέχεια: «εμπρός!» και «μπέσα!»

Τη ρωτούν για «το από μέσα»

και για το «εμπρός!», τι κάνει

Βγήκε η «Πρόοδος» στα Μέσα…          

Λέει συνέχεια: «εμπρός!» και «μπέσα!»

Οι προοδευτικώνυμοι

Οι προοδευτικώνυμοι έχοντας την πρόοδο επίσημη ιδεολογία

μόνον το πίσω-μπρος ενδελεχώς δεν εξετάζουν

Δε σταματούν, σαν Οδυσσείς, στην Ωγυγία

κι απ᾽ την «ανάπτυξη», στην τσέπη ό,τι περισσεύει βάζουν

Από το λάδι της, όπως το λεν, στης κοινωνίας το λυχνάρι

ρίχνουν προσάναμμα κάτι σαν στέαρ -ξίγκι απομεινάρι

Καθόλου δεν τους ενδιαφέρουν τα περί καθόδου της προόδου

Ήταν οι άλλοι, δεν το ξέραμε, λένε, δε φταίμε εμείς διόλου

Στο όνομα της ανόδου έχοντας την «ανάπτυξη» ασφαλίσει

και περί του αντιθέτου, κάθε ενδοιασμό ασφαλώς διαλύσει

ανάμεσά τους τρίτος, όπως στον έρωτα, κανένας άλλος δε χωρεί·

Κρατούν γι᾽ αναψυχή μες στ᾽ όνειρο τους κρεμαστούς κήπους της Βαγδάτης

κι όταν, μες στο χαμό, «γι᾽ ανάπτυξη» κανείς τους δεν αναχωρεί

στους άλλους δίνουν ψυχοφάρμακα κι αυτοί κρατούν τα bonus της Novartis

Ο προοδευτικώνυμος

Ήτανε μια φορά κάποιος που τον ελέγανε «ο Πρόοδος»·

Βλέποντας «μόνο μπροστά», ανέβηκε στην κορφή του Τρόοδος

Με το ένα του το μάτι, δήθεν κοίταζε Παγκράτι

Και το άλλο, κοίτα-κοίτα «όλο μπροστά», του ᾽χε μείνει αμανάτι

Του προοδευτικώνυμου αυτού της χώρας Χρεόνειδος

Οι προοδευτικώνυμοι

Οι προοδευτικώνυμοι, ΙΙ

Οι προοδευτικώνυμοι, με το «πάμε μπροστά!» έτοιμο στα χείλη

κάνουνε πως δε βλέπουνε λιμνάζοντα ύδατα στην πύλη

Έχουν ένα χαμόγελο, δείγμα πολιτισμού, για πάσα δόση

και μια τάση «γι᾽ ανάπτυξη», που πάση θυσία θα μας σώσει

Οι προοδευτικώνυμοι, την «πρόοδο» έχουνε βρει πατέντα

κρύο ή ζέστη, υπό την αιγίδα… αυτοί,  κάτω από τέντα

Γι᾽ αυτούς, χαμόγελο κι ανάπτυξη πάνε πακέτο

ακόμη και μετά της βιομηχανίας το λουκέτο

Στη Μάντρα ή όπου αλλού τα ύδατα κι αν μας σκοτώνουν

πάντοτε αυτοί το λόγο τους απαράλλαχτα θα αποσώνουν

Και για των άλλων τις ενστάσεις στην «προοδευτική» κριτική τους

«Μόνο μπροστά…, για όνομα!» λένε· μήτε που ιδρώνει το αυτί τους

Αν όμως ήτανε να γράφουμε ποιήματα γι' αυτούς μόνο γι' αστεία

τι θα γινόμασταν, εμείς, εσείς, αυτοί, σε μια άθλια κοινωνία;